attention240.jpg

Is taal echt zo belangrijk? Ja, maar Nederlanders gaan er wel een beetje vreemd mee om. Aan de ene kant vinden we het heel belangrijk dat immigranten onze taal leren, andere kant schakelen we meteen over op Engels, zodra onze gesprekspartner een buitenlands accent blijkt te hebben en even naar een woord moet zoeken. Vol goede bedoelingen ontnemen we op deze manier iemand de kans om al doende te leren. (En gaan we er al te makkelijk vanuit dat die ander toch in ieder geval wel Engels zal spreken.)

Ook lijken we steeds slordiger te worden in spelling en grammatica en zijn we ongekend gretig in het overnemen van Engelse woorden. Daarmee spreiden we niet echt een innige liefde voor onze moerstaal ten toon.

Engels heeft meer status. Alles klinkt interessanter in het Engels. We loven al lang geen prijzen meer uit, maar awards, hebben geen kinderen meer, maar kids, lachen niet om komieken, maar om comedians, zeggen niet meer “O, Jee!”, maar “Oh, my god!”, hebben geen drijfveren, maar drives, organiseren events, tournements en… ach, zo kunnen we nog wel een tijdje doorgaan.

Voordat Engels de informele wereldtaal werd, was dat Frans en had Frans de status die het Engels nu heeft. En daarom krijgt iemand liever een award dan een prijs. C’ est la vie.

Overigens overschatten Nederlanders hun beheersing van het Engels nogal makkelijk. Maar “that’s no point”. Dit wordt wel Dunglish genoemd, een samentrekking van Dutch en English.

(David Alexander heeft hierover voor Kennis van Zaken eens een interessante workshop gegeven.)

Taal, cultuur en communicatie

Het bovenstaande maakt al duidelijk dat taal alles met cultuur te maken heeft. Het gaat niet alleen om WAT je zegt , maar ook om HOE je het zegt. En HOE je iets doet of zegt (of hoort te doen of hoort te zeggen) – dat is cultuur.

Taal heeft een belangrijke sociale functie, is een middel om verbondenheid of afstand te creëren. Bij welke groep hoor je of wil je horen en bij welke groep niet.

Taal is ons belangrijkste communicatiemiddel (Ja, ook nog steeds in deze tijd van het beeld en van ff appen) en dat betekent dat het essentieel is om je boodschap af te stemmen op de ontvanger. Met WIE communiceer je? Wat is je doelgroep? Wat is de cultuur van je doelgroep? Als je de taal van je doelgroep hebt geleerd zonder de cultuur serieus te nemen, kun je de plank makkelijk misslaan, ook bij het overbrengen van een eenvoudige boodschap. (*)

Bij cultuur hoeven we trouwens niet alleen aan “vreemde gewoontes” van andere volken te denken, maar ook aan organisatiecultuur en de cultuur van specifieke beroepsgroepen.

 (*) Deze kennis van de doelgroep speelt ook een rol in wat we de “taligheid” van een toets noemen: past de taligheid wel bij de doelgroep van wie de vaardigheden getest worden?